Bir arsanın imar durumunun değiştiğini, imara kavuştuğunu veya halihazırda imarlı olduğunu anlamak için kulaktan kulağa yayılan bilgilere değil, resmi kurumlardan yapılan belgelendirmelere güvenmek şarttır.
Arsanın imar görüp görmediğini kesin olarak anlamak ve doğrulamak için izlenmesi gereken adımlar şunlardır:
1. Tapu Niteliğini Kontrol Edin (İlk Adım) Tapu senedinin üzerindeki "Ana Taşın Niteliği" kısmına bakarak işe başlayabilirsiniz:
"Tarla" yazıyorsa: Arazi henüz tarım statüsündedir, imarı yoktur.
"Arsa" yazıyorsa: Arazi imar planına dahil edilmiş ve yapılaşma izni (parselasyon) kazanmıştır.
Not: Tapuda "Arsa" yazması yeterli değildir; bu arsanın hangi imar şartlarına (konut, ticaret, taban oturumu vb.) sahip olduğunu öğrenmek için mutlaka belediyeye gidilmelidir.
2. İlgili Belediyenin İmar Müdürlüğüne Başvurun (En Kesin Yol) Arsanın bağlı olduğu ilçe veya büyükşehir belediyesinin İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'ne giderek (veya e-Devlet/belediye online sistemleri üzerinden) parsel sorgulaması yapılmalıdır:
Ada ve Parsel Numarası ile: Elinizdeki ada ve parsel bilgileriyle memura başvurduğunuzda, arsanın güncel durumunu gösteren "İmar Durum Belgesi" verilir.
Bu belgede arsanın imarlı olup olmadığı, kaç kat (Emsal / KAKS) izin verildiği ve yola terk oranları net bir şekilde yazar.
3. e-Devlet Üzerinden TKGM Parsel Sorgulama Parsel Sorgu (TKGM): İnternet üzerinden veya mobil uygulama ile Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü'nün Parsel Sorgulama sistemine arsanın il, ilçe, ada ve parsel bilgilerini girerek arsanın konumunu, uydu görüntüsünü ve resmi niteliğini anında görebilirsiniz.
Plan Askı Süreleri: Belediyeler yeni imar planlarını onayladıklarında bunları belirli bir süreyle (genellikle 1 ay) askıya çıkarırlar. e-Devlet veya belediye panolarından "askıdaki imar planları" kontrol edilerek arsanızın bu plandan doğrudan etkilenip etkilenmediği teyit edilebilir.
4. İmar Durum Belgesindeki Kritik Kısaltmaları Okumak Belediyeden alınan resmi imar durum belgesinde arsanın imar durumu şu teknik terimlerle belirtilir:
Emsal (KAKS): Arsa üzerine toplamda kaç metrekare inşaat yapılabileceğini belirleyen katsatıdır.
TAKS (Taban Alanı Katsayısı): Binanın arsa üzerinde kaplayacağı taban alanının oranını gösterir.
H_max: Yapılabilecek maksimum bina yüksekliğini ifade eder.
Özet Kontrol Listesi Tapu Belgesi: Niteliğinin "Arsa" olup olmadığını inceleyin.
Belediye Onayı: İlgili belediyenin İmar Müdürlüğü'nden resmi İmar Durum Belgesi isteyin.
Plan Kontrolü: 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarında parselin durumunu bizzat harita üzerinden doğrulayın.